മൂന്നാറിലെ ആനപ്രശ്നം: യഥാർത്ഥത്തിൽ ഉപരോധത്തിലായ ഒരു ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ കഥ

ഓഗസ്റ്റ് 27-ന് രാവിലെ ഒമ്പത് മണിയോടെ, കേരളത്തിലെ മൂന്നാർ മേഖലയിലുള്ള പൂപ്പാറയ്ക്കടുത്തുള്ള തലക്കുളത്ത് പെയ്ത മഴയും മഞ്ഞും, സംസ്ഥാനത്തെ മലയോര നിവാസികൾ ഭയപ്പെടാൻ പഠിച്ച ഒരു അപകടത്തെ മറച്ചുപിടിച്ചു. അയൽ സംസ്ഥാനമായ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ബോഡിനായക്കന്നൂർ സ്വദേശിയായ എസ്. ഓച്ചപ്പൻ (68) എന്ന കർഷകൻ, ഏലം വിളവെടുപ്പിന് പാകമായോ എന്ന് പരിശോധിക്കാൻ മകളുടെ തോട്ടത്തിൽ എത്തിയപ്പോഴാണ് കാട്ടാന അപ്രതീക്ഷിതമായി ആക്രമിച്ചത്. തൊട്ടടുത്തുള്ള തേനി ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ് ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയെങ്കിലും വഴിമധ്യേ അദ്ദേഹം മരണപ്പെട്ടു. ഓച്ചപ്പന്റെ മരണം മൂന്നാറിനെയും അതിനോട് ചേർന്നുള്ള മലയോര മേഖലകളെയും കേരളത്തിലെ രൂക്ഷമായിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന മനുഷ്യ-ആന സംഘർഷത്തിന്റെ കേന്ദ്രബിന്ദുവിലേക്ക് വീണ്ടും എത്തിച്ചിരിക്കുകയാണ്. ജൂൺ 8-ന് ചിന്നക്കനാലിൽ 36 കാരിയായ മാരി, ആനയുടെ ചവിട്ടേറ്റ് മരിക്കുകയും അവരുടെ 11 വയസ്സുള്ള മകന് പരിക്കേൽക്കുകയും ചെയ്ത ദാരുണ സംഭവത്തിന് മൂന്ന് മാസത്തിനുള്ളിലാണ് ഈ അപകടം നടക്കുന്നത്. ഓച്ചപ്പന്റെ മരണത്തിന് തലേദിവസം, മറ്റൊരു കാട്ടുകൊമ്പൻ മൂന്നാർ ടൗണിലിറങ്ങി മൗണ്ട് കർമ്മൽ ബസിലിക്കയ്ക്ക് സമീപം വരെ എത്തിയത് ജനങ്ങളെ പരിഭ്രാന്തരാക്കിയിരുന്നു. ഈ മരണങ്ങൾ നടന്ന സമയം ഏറെ നിർണായകമാണ്. വൈൽഡ്‌ലൈഫ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഇന്ത്യ (WII) 2026 ഓഗസ്റ്റിൽ പുറത്തുവിട്ട ഏറ്റവും പുതിയ പഠനം, ഈ സംഘർഷത്തിന്റെ വ്യാപ്തിയെയും ഭൂശാസ്ത്രപരമായ അവസ്ഥയെയും കുറിച്ച് ആശങ്കാജനകമായ ചിത്രമാണ് നൽകുന്നത്. പ്രൊജക്ട് എലിഫന്റിന് കീഴിൽ നടന്ന ഈ പഠനം, 2008-നും 2025-നും ഇടയിൽ കേരളത്തിലുണ്ടായ മനുഷ്യ-ആന സംഘർഷങ്ങളെ വിശകലനം ചെയ്യുകയും സംസ്ഥാനത്തുടനീളം 581 മനുഷ്യ മരണങ്ങളും, 1,200 പരിക്കുകളും, 1,781 സംഘർഷ സംഭവങ്ങളും രേഖപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. ഇതിൽ മൂന്നാർ മേഖലയിൽ മാത്രം 103 മനുഷ്യ മരണങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു - ഇത് കേരളത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന നിരക്കാണ്. ഇതേ കാലയളവിൽ സംസ്ഥാനത്ത് 695 കാട്ടാനകൾ ചരിഞ്ഞതായും പഠനം വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഇതിൽ 226 ആനകളുടെ മരണം മനുഷ്യൻ കാരണം ഉണ്ടായതാണ്. ഷോക്കേറ്റ് 154 ആനകളും ട്രെയിൻ തട്ടി 17 ആനകളും ചരിഞ്ഞു. WII-യുടെ കണ്ടെത്തലുകൾ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നത് കൂടുതൽ ആഴത്തിലുള്ള ഒരു പ്രശ്നത്തിലേക്കാണ്: വനനശീകരണവും ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ വിഭജനവും (habitat fragmentation), കൃഷിയുടെയും തോട്ടങ്ങളുടെയും വ്യാപനം, റോഡുകൾ, അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനം, മനുഷ്യവാസ മേഖലകൾ എന്നിവ ആനകളുടെ സഞ്ചാരപഥങ്ങളിലേക്ക് കൂടുതലായി കടന്നുകയറുന്ന പ്രദേശങ്ങളിലാണ് ഈ സംഘർഷങ്ങൾ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ആനകൾ എന്തുകൊണ്ട് മനുഷ്യരെ ആക്രമിക്കുന്നു എന്നതുമാത്രമല്ല ഇവിടുത്തെ ചോദ്യം. മനുഷ്യരും ആനകളും കൂടുതൽ ആവൃത്തിയിൽ ചുരുങ്ങിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഒരേ ഇടങ്ങളിലേക്ക് എന്തുകൊണ്ട് തള്ളിവിടപ്പെടുന്നു എന്നതാണ് പ്രധാന ചോദ്യം.

തോട്ടം നഗരത്തിൽ നിന്ന് ടൂറിസം തലസ്ഥാനത്തേക്ക്

ഇന്ത്യക്കാരുടെ മനസ്സിൽ മൂന്നാറിന് സവിശേഷമായ ഒരു സ്ഥാനമുണ്ട്. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1,600 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന, തണുത്ത കാലാവസ്ഥ, തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ, മഞ്ഞുമൂടിയ മലനിരകൾ, വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ, കാടുകൾ എന്നിവയാൽ രാജ്യത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നും വിദേശത്തുനിന്നും സഞ്ചാരികളെ ആകർഷിക്കുന്ന ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ മലയോര കേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നാണ് മൂന്നാർ. മുതിരപ്പുഴ, നല്ലതണ്ണി, കുണ്ടള എന്നീ മൂന്ന് മലയോര അരുവികളിൽ നിന്നാണ് മൂന്നാർ അഥവാ 'മൂന്ന് ആറുകൾ' എന്ന പേര് ഈ പ്രദേശത്തിന് ലഭിച്ചത്. എന്നാൽ ടൂറിസ്റ്റ് ലഘുലേഖകളിൽ ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്ന മൂന്നാർ അടുത്തകാലത്തുണ്ടായ ഒരു നിർമ്മിതിയാണ്. യൂറോപ്യൻ തോട്ടമുടമകൾ എത്തുന്നതിന് വളരെ മുമ്പുതന്നെ മുതുവാൻമാർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള തദ്ദേശീയ ഗോത്രസമൂഹങ്ങൾ ഈ പ്രദേശത്ത് വസിച്ചിരുന്നു. 1870-കളിലാണ് ഈ കുന്നുകൾ കൊളോണിയൽ ഭരണാധികാരികളുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുന്നത്. 1877-ൽ വലിയ ഭൂപ്രദേശങ്ങൾ യൂറോപ്യൻ പ്ലാന്റർമാർക്ക് പാട്ടത്തിന് നൽകുകയും തുടർന്ന് തോട്ടം കമ്പനികൾ വരികയും ചെയ്തു. തേയില പ്രമുഖ വാണിജ്യ വിളയായി ഉയർന്നുവരുന്നതിന് മുമ്പ് കാപ്പി, ഏലം, സിങ്കോണ തുടങ്ങിയ മറ്റ് വിളകൾ പരീക്ഷിച്ചിരുന്നു. പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തോടെ, വലിയ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ ഈ കുന്നുകളെ ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ പ്രധാന തോട്ടം മേഖലകളിലൊന്നാക്കി മാറ്റി. മൂന്നാർ ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ വേനൽക്കാല വസതിയായി മാറി. തേയില സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ ചുറ്റിപ്പറ്റി റോഡുകളും തോട്ടം കുടിയേറ്റങ്ങളും വാണിജ്യ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളും വളർന്നു. പഴയ കൊളോണിയൽ ബംഗ്ലാവുകളും തോട്ടം നിർമ്മിതികളും ആ മാറ്റത്തിന്റെ ഓർമ്മപ്പെടുത്തലുകളായി ഇന്നും നിലനിൽക്കുന്നു. പിന്നീട് തോട്ടമുടമകൾ പണ്ടേ മനസ്സിലാക്കിയ ഒരു കാര്യം ടൂറിസം മേഖലയും തിരിച്ചറിഞ്ഞു: മൂന്നാറിന്റെ ഭൂപ്രകൃതിക്ക് അസാധാരണമായ മൂല്യമുണ്ടായിരുന്നു. വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന വരയാടുകളുടെ ആവാസകേന്ദ്രമായ ഇരവികുളം ദേശീയോദ്യാനം, ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന കൊടുമുടിയായ ആനമുടി, മാട്ടുപ്പെട്ടി, കുണ്ടള, ടോപ്പ് സ്റ്റേഷൻ, ചിന്നാർ, മൂന്നാറിന് ചുറ്റുമുള്ള ഷോലക്കാടുകൾ എന്നിവ ഈ വിശാലമായ പ്രദേശത്തെ വർഷം മുഴുവൻ നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ഒരു ടൂറിസം സർക്യൂട്ടാക്കി മാറ്റി. 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ കുന്നുകളെ നീലപ്പട്ടുടുപ്പിക്കുന്ന നീലക്കുറിഞ്ഞിയുടെ പൂക്കാലം അതിന്റെ പ്രശസ്തിക്ക് മാറ്റുകൂട്ടി. "വൈരുധ്യം ഇപ്പോൾ വളരെ വ്യക്തമാണ്. ഈ ഭൂപ്രകൃതി ഒരേസമയം ഒരു ടൂറിസ്റ്റ് കേന്ദ്രവും, തോട്ടം സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയും, ജനവാസ മേഖലകളുടെയും റോഡുകളുടെയും ശൃംഖലയും, അതോടൊപ്പം സുപ്രധാനമായ വന്യജീവി ആവാസകേന്ദ്രവുമാണ്. ആനകൾ ഇതിനിടയിൽ പെട്ടുപോയിരിക്കുകയാണ്," സംരക്ഷണ പ്രവർത്തകനായ എം. എ എൻ. ജയചന്ദ്രൻ പറയുന്നു.

സെലിബ്രിറ്റികളായി മാറിയ ആനകൾ

മൂന്നാറിന് ആനകളുമായുള്ള മാറുന്ന ബന്ധത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു ചർച്ചയ്ക്കും, പേരുകളും പ്രത്യേക വ്യക്തിത്വങ്ങളും ഏതാണ്ട് സെലിബ്രിറ്റി പദവിയും കൈവരിച്ച വന്യജീവികളെ ഒഴിവാക്കാനാവില്ല. അരി തേടി ചിന്നക്കനാലിലെ വീടുകളിലും കടകളിലും റേഷൻ കടകളിലും നിരന്തരം കയറിയിറങ്ങിയതിനെ തുടർന്ന് മനുഷ്യ-ആന സംഘർഷത്തിന്റെ ദേശീയ പ്രതീകമായി അരിക്കൊമ്പൻ മാറി. 2023 ഏപ്രിലിൽ അവനെ മയക്കുവെടി വെച്ച് പിടികൂടി, റേഡിയോ കോളർ ഘടിപ്പിച്ച് പെരിയാർ വന്യജീവി സങ്കേതത്തിലേക്ക് മാറ്റി. പിന്നീട് തമിഴ്‌നാട്ടിലേക്ക് കടന്ന അവൻ അവിടെയും സംഘർഷങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചു. അവന്റെ കഥ അനിമൽ ട്രാൻസ്ലോക്കേഷന്റെ (മറ്റൊരിടത്തേക്ക് മാറ്റൽ) പ്രധാന പരിമിതികളിലൊന്ന് തെളിയിച്ചു: ഒരു ആനയെ മാറ്റിപ്പാർപ്പിക്കുന്നത് കൊണ്ട് മാത്രം, അതിനെ ആദ്യമായി മനുഷ്യരുമായി സംഘർഷത്തിലേക്ക് നയിച്ച പാരിസ്ഥിതികവും ഭൂശാസ്ത്രപരവുമായ കാരണങ്ങൾ ഇല്ലാതാകുന്നില്ല. മറ്റൊന്ന് മൂന്നാറിലെ സെലിബ്രിറ്റിയായി മാറിയ പടയപ്പയാണ്. റോഡുകൾക്കും തോട്ടങ്ങൾക്കും ജനവാസ മേഖലകൾക്കും സമീപം ഈ കൊമ്പനെ പതിവായി കാണാറുണ്ട്. ചക്ക തിന്നുന്ന ചക്കക്കൊമ്പനും മറ്റ് ആനകളും സമാനമായ രീതിയിൽ ഈ പ്രദേശത്ത് പരിചയമുള്ള രൂപങ്ങളായി മാറിയിരിക്കുന്നു. "വിനോദസഞ്ചാരികളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, തേയിലത്തോട്ടത്തിനോ റോഡിനോ സമീപം ഒരു വലിയ കൊമ്പനെ കാണുന്നത് മറക്കാനാവാത്ത വന്യജീവി അനുഭവമായിരിക്കും. ആനകൾ ഗതാഗതം തടയുന്നതിന്റെയോ മൂന്നാറിലൂടെ നടന്നുപോകുന്നതിന്റെയോ വീഡിയോകൾ സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ പതിവായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ തോട്ടം തൊഴിലാളികളെയും പ്രാദേശിക നിവാസികളെയും സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, ഈ മൃഗം തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ ഒന്നാണ്," മൂന്നാറിന്റെ ചരിത്രത്തെക്കുറിച്ച് രണ്ട് പുസ്തകങ്ങൾ എഴുതിയ എം. ജെ. ബാബു പറയുന്നു. "ഒരു വിനോദസഞ്ചാരി ആനയുടെ ചിത്രം പകർത്താൻ വാഹനം നിർത്താം. എന്നാൽ ഒരു തൊഴിലാളിക്ക് വീട്ടിലേക്ക് നടന്നു പോകുന്നത് സുരക്ഷിതമാണോ എന്ന് തീരുമാനിക്കേണ്ടി വരുന്നു. ഈ വ്യത്യാസം വന്യജീവികളെ അപകടകരമായ രീതിയിൽ റൊമാന്റിസൈസ് ചെയ്യുന്നതിനെ വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. ആനകൾ വില്ലന്മാരുമല്ല, ടൂറിസ്റ്റ് ആകർഷണങ്ങളുമല്ല. മനുഷ്യരാൽ കൂടുതൽ മാറ്റം വരുത്തപ്പെട്ട ഒരു ഭൂപ്രകൃതിയിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുന്ന വന്യജീവികളാണവ," അദ്ദേഹം പറയുന്നു.

ആനകൾ ഓർമ്മിക്കുന്ന ഭൂപ്രകൃതി

മൂന്നാറിലെ ആനപ്രതിസന്ധിയുടെ വേരുകൾ കിടക്കുന്നത് ഭൂവിനിയോഗത്തിൽ വന്ന മാറ്റങ്ങളിലാണ്. തലമുറകളായി ഓർത്തു വെച്ചിട്ടുള്ള വഴികൾ പിന്തുടർന്ന് ആനകൾ കാടുകൾക്കും തോട്ടങ്ങൾക്കും അനുബന്ധ പ്രദേശങ്ങൾക്കുമിടയിലൂടെ മലനിരകളിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നു. തീറ്റപ്പുല്ലിനും ജലസ്രോതസ്സുകൾക്കും കാലാനുസൃതമായ ആവാസവ്യവസ്ഥകൾക്കും ഇടയിൽ അവ സഞ്ചരിക്കുന്നു. കാട്, തോട്ടം, റവന്യൂ ഭൂമി, സ്വകാര്യ സ്വത്ത് എന്നിവയ്ക്ക് മനുഷ്യർ നൽകിയിട്ടുള്ള അതിരുകൾ അവ തിരിച്ചറിയുന്നില്ല. ഒരേ ഭൂപ്രദേശത്ത് മനുഷ്യർ വ്യത്യസ്ത വരകൾ വരച്ചിരിക്കുന്നു. തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾക്ക് പിന്നാലെ ഏലത്തോട്ടങ്ങളും, കുടിയേറ്റങ്ങളും, റോഡുകളും, വൈദ്യുതി അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളും, ടൂറിസം സംവിധാനങ്ങളും വന്നു. ഗവൺമെന്റിന്റെ ഭൂമി വിതരണ, പുനരധിവാസ പദ്ധതികളിലൂടെ ചില കുടിയേറ്റ മേഖലകൾ ഉയർന്നുവന്നു. ചിന്നക്കനാലിലെ 301 കോളനി ഇതിനൊരു സങ്കീർണ്ണമായ ഉദാഹരണമാണ്, ഇവിടെ ആനകളുടെ ആവാസകേന്ദ്രമായി തിരിച്ചറിഞ്ഞ പ്രദേശത്താണ് ആദിവാസി കുടുംബങ്ങൾക്ക് ഭൂമി വിതരണം ചെയ്തത്. കാലക്രമേണ, മനുഷ്യവാസം കൂടുതൽ സാന്ദ്രമായപ്പോഴും ആനകൾ ഈ ഭൂപ്രകൃതി ഉപയോഗിക്കുന്നത് തുടർന്നു. എന്നിരുന്നാലും, പ്രദേശത്തെ ഓരോ കുടിയേറ്റത്തെയും കൈയേറ്റമായി ചിത്രീകരിക്കുന്നത് ലളിതവൽക്കരണമായിരിക്കും. പല നിവാസികൾക്കും നിയമപരമായ അവകാശങ്ങളും, ചരിത്രപരമായ അവകാശവാദങ്ങളും, ഈ ഭൂമിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഉപജീവനമാർഗ്ഗങ്ങളുമുണ്ട്. പാവപ്പെട്ടവരെയോ തദ്ദേശീയ സമൂഹങ്ങളെയോ കുടിയൊഴിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ന്യായീകരണമായി പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണം മാറരുത്. ഇതിലും വലിയ വെല്ലുവിളി, കൂടുതൽ ആവാസവ്യവസ്ഥാ വിഭജനം തടയുന്നതിനൊപ്പം തന്നെ, നിലവിൽ ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന കുടിയേറ്റ മേഖലകൾക്ക് മാനുഷികമായ പരിഹാരങ്ങൾ കണ്ടെത്തുക എന്നതാണ്.

ടൂറിസം സമവാക്യങ്ങളെ മാറ്റുന്നു

മൂന്നാറിന്റെ ടൂറിസം വിജയം മറ്റൊരു തരം സമ്മർദ്ദം സൃഷ്ടിച്ചിട്ടുണ്ട്. പണ്ട് തോട്ടം തൊഴിലാളികൾക്ക് മാത്രമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന റോഡുകളിൽ ഇപ്പോൾ വൻതോതിലുള്ള ടൂറിസ്റ്റ് ഗതാഗതമാണ് നടക്കുന്നത്. ഹോട്ടലുകൾ, റിസോർട്ടുകൾ, ഹോംസ്റ്റേകൾ, റെസ്റ്റോറന്റുകൾ, ഷോപ്പുകൾ, പാർക്കിംഗ് ഏരിയകൾ, മറ്റ് വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവ നിർമ്മിതികളുടെ വിസ്തൃതി വർദ്ധിപ്പിച്ചു. പ്രശ്നം ടൂറിസമല്ല. മൂന്നാർ ടൂറിസത്തെ വളരെയധികം ആശ്രയിക്കുന്നുണ്ട്, ആയിരക്കണക്കിന് കുടുംബങ്ങൾ അതിലൂടെ ഉപജീവനം കണ്ടെത്തുന്നുണ്ട്. മലയോര മേഖലയുടെ പാരിസ്ഥിതിക ശേഷിക്ക് അനുസരിച്ചാണോ ടൂറിസം വികസിക്കുന്നത് എന്നതാണ് പ്രധാന ചോദ്യം.

വനങ്ങളും വന്യജീവി സങ്കേതങ്ങളും ഇതിനകം തന്നെ തണ്ടുകളായി മുറിക്കപ്പെട്ട പ്രദേശങ്ങളിൽ, അനിയന്ത്രിതമായ നിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഏറെ അപകടകരമാണ്. മൂന്നാറിലെ അനധികൃത നിർമ്മാണങ്ങളുടെയും പാരിസ്ഥിതിക ലംഘനങ്ങളുടെയും ചരിത്രം ഈ മേഖലയെ പലതവണ കോടതികൾക്കും സർക്കാർ ഏജൻസികൾക്കും മുന്നിലെത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഈ സമ്മർദ്ദം റോഡുകളിലും വ്യക്തമായി കാണാം. ആനകളുടെ സഞ്ചാരപഥങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന റോഡുകളിൽ വാഹനങ്ങളും ആനകളും തമ്മിൽ മുഖാമുഖം എത്തുന്ന സംഭവങ്ങൾ ആവർത്തിച്ച് ഉണ്ടാകുന്നുണ്ട്. ഒരു റോഡ് എന്നത് അത്യാവശ്യമായ ഒരു പൊതുസൗകര്യമായിരിക്കാം. എന്നാൽ ഒരു ആനത്താരയിൽ, അത് നീങ്ങുന്ന ഒരു കന്മതിലായി മാറും.

ആനകളും ചരിയുന്നുണ്ട്

ഈ സംഘർഷം ഒരു വശത്തുമാത്രം നടക്കുന്ന കഥയല്ലെന്ന് WII കണക്കുകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു. പഠനം നടത്തിയ 18 വർഷത്തെ കാലയളവിൽ കേരളത്തിൽ 695 കാട്ടാനകൾ ചരിഞ്ഞു. ഇതിൽ 226 മരണങ്ങൾ മനുഷ്യൻ കാരണം ഉണ്ടായതാണ്. ഷോക്കേറ്റ് 154 ആനകളും ട്രെയിൻ തട്ടി 17 ആനകളും ചരിഞ്ഞു. മനുഷ്യന്റെ ആവശ്യങ്ങൾക്ക് അനുസൃതമായി മാത്രം കൂടുതൽ ക്രമീകരിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു ഭൂപ്രകൃതിക്കായി ആനകളും വലിയ വില നൽകുന്നുണ്ടെന്നാണ് ഈ കണക്കുകൾ കാണിക്കുന്നത്. കൃഷി മറ്റൊരു സങ്കീർണ്ണത കൂട്ടുന്നു. വാഴ, തെങ്ങ്, പ്ലാവ്, നെല്ല്, റബ്ബർ, കാപ്പി, കുരുമുളക്, ഏലം, ഇഞ്ചി, പൈനാപ്പിൾ എന്നിവയുൾപ്പെടെ കേരളത്തിൽ പരക്കെ കൃഷി ചെയ്യുന്ന പല വിളകളിലേക്കും ആനകൾ ആകർഷിക്കപ്പെടുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, കാടിനോട് ചേർന്നുള്ള ഒരു തോട്ടം ആനകൾക്ക് ആകർഷകമായ തീറ്റപ്പാടമായി മാറും. കൃഷി ഉപേക്ഷിക്കുക എന്നതാവില്ല ഇതിനുള്ള പരിഹാരം. നഷ്ടപരിഹാരവും സംരക്ഷണവും ഇല്ലാതെ കർഷകർ തുടർച്ചയായ വിളനാശം സഹിക്കണമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതും ന്യായമല്ല. അതുകൊണ്ടാണ് ഈ സംഘർഷത്തെ 'ആനകളുടെ നിയന്ത്രണം' എന്ന രീതിയിലല്ല, മറിച്ച് 'ഭൂപ്രകൃതിയുടെ ശാസ്ത്രീയ പരിപാലനം' (landscape-management) എന്ന നിലയിൽ സമീപിക്കേണ്ടത്.

മുന്നറിയിപ്പുകൾക്ക് ജീവൻ രക്ഷിക്കാനാകും, എല്ലാം പരിഹരിക്കാനാവില്ല

തലക്കുളം സംഭവത്തിൽ, പ്രദേശത്ത് ആനക്കൂട്ടമുണ്ടെന്ന് രാവിലെ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയിരുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. ശക്തമായ മഴയും കനത്ത മഞ്ഞും കാഴ്ച തടസ്സപ്പെടുത്തി. റാപ്പിഡ് റെസ്‌പോൺസ് ടീമുകൾ (RRT) മൊബൈൽ മെസ്സേജിംഗ് സംവിധാനങ്ങൾ വഴി മുന്നറിയിപ്പുകൾ പ്രചരിപ്പിച്ചിരുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് മഴയും മഞ്ഞും കാഴ്ചക്കുറവും കാരണം അപകടസാധ്യത കൂടുന്ന മൺസൂൺ സമയത്ത് ഇത്തരം സംവിധാനങ്ങൾ അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. എന്നാൽ ഒരു വാട്ട്‌സ്ആപ്പ് മുന്നറിയിപ്പിന് സമഗ്രമായ ലാൻഡ്‌സ്‌കേപ്പ് പ്ലാനിംഗിന് പകരം വെക്കാനാവില്ല. തോട്ടം തൊഴിലാളികൾ ജോലി ചെയ്യുമ്പോൾ ഈ സന്ദേശങ്ങൾ കണ്ടേക്കില്ല. പ്രായമായ കർഷകർ സ്മാർട്ട്‌ഫോണുകൾ ഉപയോഗിച്ചേക്കില്ല. വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് പ്രാദേശിക മുന്നറിയിപ്പുകളെക്കുറിച്ച് അറിവുണ്ടായേക്കില്ല. സൈറണുകൾ, പ്രാദേശിക വോളന്റിയർമാർ, വാച്ച് ടവറുകൾ, പട്രോളിംഗ്, റാപ്പിഡ് റെസ്‌പോൺസ് ടീമുകൾ എന്നിവയിലൂടെ മുന്നറിയിപ്പുകൾ ജനങ്ങളിലേക്ക് നേരിട്ടും ഉറപ്പായും എത്തുമാറാകണം. അതോടൊപ്പം, ആനത്താരകൾക്ക് നിയമപരവും ഭൗതികവുമായ സംരക്ഷണം ആവശ്യമാണ്. നിലവിലുള്ള തടസ്സങ്ങൾ പരിശോധിക്കപ്പെടണം. റോഡുകളിൽ വന്യജീവിസൗഹൃദ ക്രോസിംഗുകളും വേഗത നിയന്ത്രണങ്ങളും വേണം. ഇലക്ട്രിക് ഫെൻസിംഗുകൾ മനുഷ്യരെ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനോടൊപ്പം ആനകളുടെ മരണത്തിന് മറ്റൊരു കാരണമായി മാറാതിരിക്കാനും ശ്രദ്ധിക്കണം. ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള കുടിയേറ്റ മേഖലകൾക്ക് ദീർഘകാല പുനരധിവാസ പദ്ധതികൾ ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം, എന്നാൽ ഇത്തരം നടപടികൾ ആത്മാഭിമാനത്തോടെയും, മതിയായ നഷ്ടപരിഹാരത്തോടെയും, ഉപജീവന പിന്തുണയോടെയും നടപ്പിലാക്കണം.

ഒരു വ്യക്തമായ പ്ലാനില്ലാതെ മൂന്നാറിന് ഒരേസമയം തിരക്കേറിയതും വന്യവുമായ ഒന്നായി നിലനിൽക്കാനാവില്ല

"തലക്കുളത്തുണ്ടായ ദുരന്തം മൂന്നാറിൽ നിന്ന് ആനകളെ മാറ്റാനുള്ള വാദമായി മാറരുത്. അവിടുത്തെ ജനങ്ങളുടെ ഭയത്തെ നിസ്സാരമായി കാണാനും ഇത് ഉപയോഗിക്കരുത്," ബാബു പറയുന്നു. സുരക്ഷയ്ക്കായി നിവാസികൾക്ക് ന്യായമായ അവകാശമുണ്ട്. റോഡുകളും തോട്ടങ്ങളും ഹോട്ടലുകളും അതിരുകളും വരുന്നതിന് വളരെ മുമ്പുതന്നെ നിലനിന്നിരുന്ന ഒരു ഭൂപ്രകൃതിയിലൂടെ സഞ്ചരിക്കാനുള്ള പാരിസ്ഥിതികമായ ആവശ്യകത ആനകൾക്കുമുണ്ട്. ആനയുടെ ആക്രമണം, ജനരോഷം, മയക്കുവെടി വെച്ചു പിടിക്കൽ, മറ്റൊരു കാട്ടിലേക്ക് മാറ്റൽ, താത്കാലിക ആശ്വാസം എന്നീ ആവർത്തന ചക്രത്തിന് അപ്പുറത്താണ് യഥാർത്ഥ പരിഹാരം കിടക്കുന്നത്. ഏറ്റവും പുതിയ WII പഠനം മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന വലിയ പാഠം അവഗണിക്കുക പ്രയാസമാണ്. ഉയർന്ന ആനസമ്പത്തുള്ളതുകൊണ്ടോ അല്ലെങ്കിൽ ചില ആനകൾ മനുഷ്യവാസ മേഖലകളോട് വഴങ്ങിയതുകൊണ്ടോ മാത്രം മൂന്നാർ ഒരു സംഘർഷ കേന്ദ്രമായി മാറുന്നില്ല. ആനകൾ കാലങ്ങളായി സഞ്ചരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ഒരു ഭൂപ്രകൃതിയിലേക്ക് മനുഷ്യന്റെ വിവിധ രീതിയിലുള്ള ഭൂവിനിയോഗങ്ങൾ കടന്നുകയറി ഒത്തുചേർന്നതാണ് ഈ സംഘർഷങ്ങൾ രൂക്ഷമാക്കിയത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ കാടുകൾ, തോട്ടങ്ങൾ, കുടിയേറ്റ മേഖലകൾ, റോഡുകൾ, ടൂറിസം, വന്യജീവി ഇടനാഴികൾ എന്നിവയെ ഒരൊറ്റ ചട്ടക്കൂടിൽ കൊണ്ടുവരുന്ന ലാൻഡ്‌സ്‌കേപ്പ് തലത്തിലുള്ള ആസൂത്രണമാണ് മൂന്നാറിന് ഇനി ആവശ്യം.

(പരിഭാഷ, എഡിറ്റിംഗ്: സുരേന്ദ്രൻ കണ്ണൂർ)