അമേരിക്കയിലെ ഫ്ലോറിഡയിലുള്ള ജോൺ എഫ്. കെന്നഡി സ്പേസ് സെന്ററിൽ നിന്ന് ഏപ്രിൽ 1-ന് വൈകുന്നേരം 6:35-ഓടെ (ഇന്ത്യൻ സമയം ഏപ്രിൽ 2, പുലർച്ചെ 4:05) ആർട്ടെമിസ് II ദൗത്യം വിജയകരമായി വിക്ഷേപിച്ചു. നാസയുടെ (NASA) സ്പേസ് ലോഞ്ച് സിസ്റ്റം (SLS) എന്ന റോക്കറ്റിന്റെ സഹായത്തോടെ, 'ഇന്റഗ്രിറ്റി' (Integrity) എന്ന് പേരിട്ടിട്ടുള്ള ഓറിയോൺ പേടകത്തിൽ നാല് ബഹിരാകാശ സഞ്ചാരികളാണ് യാത്ര തിരിച്ചത്. അരനൂറ്റാണ്ടിന് ശേഷം ചന്ദ്രനെ ഭ്രമണം ചെയ്യുന്ന മനുഷ്യർ ഉൾപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ പരീക്ഷണ ദൗത്യമാണിത്.
എല്ലാം ആസൂത്രണം ചെയ്തതുപോലെ നടക്കുകയാണെങ്കിൽ, നാസയുടെ ബഹിരാകാശ സഞ്ചാരികളായ റീഡ് വൈസ്മാൻ, വിക്ടർ ഗ്ലോവർ, ക്രിസ്റ്റീന കൊച്ച്, കനേഡിയൻ ബഹിരാകാശ ഏജൻസിയിലെ (CSA) ജെറമി ഹാൻസെൻ എന്നിവരടങ്ങുന്ന സംഘം ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ഏറ്റവും കൂടുതൽ ദൂരേക്ക് സഞ്ചരിക്കുന്ന മനുഷ്യരായി മാറും. ഇതുവരെ ഒരു മനുഷ്യനും നേരിട്ട് കണ്ടിട്ടില്ലാത്ത ചന്ദ്രന്റെ ഭാഗങ്ങൾ ഈ യാത്രയിൽ അവർക്ക് ദർശിക്കാനാകും.
1972 ഡിസംബർ 7-ന് വിക്ഷേപിച്ച അപ്പോളോ 17 ആയിരുന്നു നാസയുടെ അവസാന ചാന്ദ്ര ദൗത്യം. ഏകദേശം 10 ദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ആർട്ടെമിസ് II, എസ്.എൽ.എസ് (SLS) റോക്കറ്റിന്റെയും ഓറിയോൺ പേടകത്തിന്റെയും ശേഷി പരിശോധിക്കുന്ന ആദ്യത്തെ ക്രൂഡ് (Crewed) ദൗത്യമാണ്.
"നാസയുടെ ആർട്ടെമിസ് പ്രോഗ്രാമിലെ മനുഷ്യർ ഉൾപ്പെടുന്ന ആദ്യ ദൗത്യം എന്ന നിലയിൽ, ബഹിരാകാശയാത്രികർക്കുള്ള ജീവൻരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങൾ ആദ്യമായി പരീക്ഷിക്കുക എന്നതാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങളിലൊന്ന്. വരാനിരിക്കുന്ന ചൊവ്വാ ദൗത്യങ്ങൾക്ക് മുന്നോടിയായി ചന്ദ്രനിൽ മനുഷ്യസാന്നിധ്യം ഉറപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ശക്തമായ അടിത്തറ പാകാനും ഈ യാത്ര സഹായിക്കും," എന്ന് നാസയുടെ വെബ്സൈറ്റിൽ പറയുന്നു.
വിക്ഷേപണം കഴിഞ്ഞ് ഏകദേശം 49 മിനിറ്റുകൾ പിന്നിട്ടപ്പോൾ, എസ്.എൽ.എസ് (SLS) റോക്കറ്റിന്റെ അപ്പർ സ്റ്റേജ് പ്രവർത്തിക്കുകയും ഓറിയോൺ പേടകത്തെ ഭൂമിക്ക് ചുറ്റുമുള്ള ഒരു ദീർഘവൃത്താകൃതിയിലുള്ള ഭ്രമണപഥത്തിൽ എത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. രണ്ടാമതൊരു ജ്വലനത്തിലൂടെ (firing) ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 70,377 കിലോമീറ്റർ ഉയരത്തിലുള്ള ഉയർന്ന ഭ്രമണപഥത്തിലേക്ക് പേടകം മാറി. ബഹിരാകാശത്ത് എത്തിയ ഉടൻ തന്നെ സൂര്യനിൽ നിന്ന് നേരിട്ട് ഊർജ്ജം സ്വീകരിക്കുന്നതിനായി ഓറിയോൺ അതിന്റെ സോളാർ പാനലുകൾ വിടർത്തി. ഇതോടെ വിക്ഷേപണ ഘട്ടം പൂർത്തിയാക്കി പേടകം യാത്രാ മോഡിലേക്ക് മാറി.
വിക്ഷേപണത്തിന് ഏകദേശം അഞ്ച് മണിക്കൂറിന് ശേഷം, മറ്റൊരു പേടകത്തിന് സമീപം ഓറിയോണിനെ നിയന്ത്രിച്ച് നീക്കാനുള്ള ശേഷി (Proximity operations) ബഹിരാകാശ സഞ്ചാരികൾ വിജയകരമായി പരീക്ഷിച്ചു. ദൗത്യത്തിന്റെ ആദ്യകാല ലക്ഷ്യങ്ങളിൽ ഒന്നായിരുന്നു ഇത്. കൂടാതെ, പേടകത്തിന്റെ ഭ്രമണപഥം ക്രമീകരിക്കുന്നതിനായുള്ള പെരിജി (Perigee), അപ്പോജി (Apogee) റൈസ് ഓപ്പറേഷനുകളും സംഘം പൂർത്തിയാക്കി. ഇതിനിടയിൽ ഓറിയോൺ പേടകത്തിലെ ടോയ്ലറ്റിലുണ്ടായ ചില സാങ്കേതിക തടസ്സങ്ങളും അവർ വിജയകരമായി പരിഹരിച്ചു.
ദൗത്യത്തിന്റെ അടുത്ത ഘട്ടത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നതിന് മുൻപ് സിസ്റ്റങ്ങളുടെ പരിശോധന അടുത്ത 24 മണിക്കൂർ കൂടി തുടരും. "എല്ലാ സംവിധാനങ്ങളും തൃപ്തികരമാണെങ്കിൽ, ഏപ്രിൽ 2 വ്യാഴാഴ്ച പേടകത്തെ ചന്ദ്രന്റെ ദിശയിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നതിനുള്ള 'ട്രാൻസ്ലൂണാർ ഇൻജക്ഷൻ ബേൺ' (Translunar injection burn) നടത്തുവാൻ യൂറോപ്യൻ നിർമ്മിത സർവീസ് മോഡ്യൂളിന് കൺട്രോളറുകൾ നിർദ്ദേശം നൽകും," എന്ന് നാസ വെബ്സൈറ്റ് വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഏകദേശം ആറ് മിനിറ്റ് നീളുന്ന ഈ പ്രക്രിയയിലൂടെ ചന്ദ്രന്റെ ഭ്രമണപഥത്തിലേക്ക് കടക്കുന്ന പേടകം, ചന്ദ്രന്റെ ഗുരുത്വാകർഷണ ബലം ഉപയോഗിച്ച് ഒരു 'സ്ലിങ്ഷോട്ട്' പോലെ ഭൂമിയിലേക്ക് തിരിച്ചുവരാനുള്ള വേഗത കൈവരിക്കുകയും ചെയ്യും.
അരനൂറ്റാണ്ടിന് ശേഷമുള്ള മനുഷ്യന്റെ ആദ്യത്തെ ചന്ദ്രയാത്ര (Lunar flyby) ഏപ്രിൽ 6-നാണ് നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്. അന്ന് ബഹിരാകാശ സഞ്ചാരികൾ ചന്ദ്രോപരിതലത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ പകർത്തുകയും നിരീക്ഷണങ്ങൾ നടത്തുകയും ചെയ്യും. പ്രത്യേകിച്ച്, ഇതുവരെ ഒരു മനുഷ്യനും നേരിട്ട് കണ്ടിട്ടില്ലാത്ത ചന്ദ്രന്റെ മറുപുറത്തെ (Far side) ഭാഗങ്ങൾ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
"ഈ യാത്രയുടെ സമയത്ത് ചന്ദ്രന്റെ മറുപുറത്ത് ഭാഗികമായ വെളിച്ചമേ ഉണ്ടാകൂ എങ്കിലും, ആ അവസ്ഥയിൽ രൂപപ്പെടുന്ന നീളമേറിയ നിഴലുകൾ ചന്ദ്രോപരിതലത്തിലെ കയറ്റിറക്കങ്ങളും ഗർത്തങ്ങളുടെ അരികുകളും കൂടുതൽ വ്യക്തമായി കാണാൻ സഹായിക്കും. സാധാരണ പൂർണ്ണ വെളിച്ചത്തിൽ തിരിച്ചറിയാൻ പ്രയാസമുള്ള ചന്ദ്രന്റെ ആഴവും ഉപരിതല ഘടനയും ഇതിലൂടെ വ്യക്തമാകും," എന്ന് നാസ പറയുന്നു.
"അടുത്ത 10 ദിവസങ്ങളിൽ റീഡ്, വിക്ടർ, ക്രിസ്റ്റീന, ജെറമി എന്നിവർ ഓറിയോൺ പേടകത്തിന്റെ ഓരോ ഘട്ടവും സൂക്ഷ്മമായി പരിശോധിക്കും. ഇത് വരാനിരിക്കുന്ന സംഘങ്ങൾക്ക് പൂർണ്ണ ആത്മവിശ്വാസത്തോടെ ചന്ദ്രോപരിതലത്തിലേക്ക് ഇറങ്ങാൻ വഴിയൊരുക്കും. നമ്മൾ ഒരു വലിയ ലക്ഷ്യത്തിലേക്കുള്ള യാത്ര തുടങ്ങിയിട്ടേയുള്ളൂ; ചെയ്തുതീർത്തതിനേക്കാൾ വലിയ കാര്യങ്ങളാണ് ഇനി നമുക്ക് മുന്നിലുള്ളത്," നാസ അസോസിയേറ്റ് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർ അമിത് ക്ഷത്രിയ പറഞ്ഞു.
"നൂതന കണ്ടെത്തലുകളുടെയും പര്യവേഷണങ്ങളുടെയും സുവർണ്ണകാലത്തിന്റെ ഭാഗമായി, ശാസ്ത്രീയ നേട്ടങ്ങൾക്കും സാമ്പത്തിക ഗുണങ്ങൾക്കുമായി നാസ ആർട്ടെമിസ് ദൗത്യത്തിലൂടെ സഞ്ചാരികളെ ചന്ദ്രന്റെ കൂടുതൽ ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് അയക്കും. ചൊവ്വയിലേക്കുള്ള ആദ്യ മനുഷ്യയാത്രയുടെ അടിത്തറ പാകാനാണ് ഇതിലൂടെ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്," നാസ തങ്ങളുടെ വെബ്സൈറ്റിൽ കുറിച്ചു.
(പരിഭാഷ, എഡിറ്റിംഗ്: സുരേന്ദ്രൻ കണ്ണൂർ)