നോൺ-ലീനിയർ ഇഫക്റ്റുകളും അസിമെട്രിക് ഓർഗാനിക് സിന്തസിസിലെ ഓട്ടോകാറ്റലിസിസും കണ്ടെത്തിയതിന് 2026 ലെ രസതന്ത്രത്തിനുള്ള നോബേൽ സമ്മാനം

ഹെൻറി കാഗന്റെയും കെൻസോ സോയിയുടെയും കണ്ടെത്തലുകൾ ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽസ് നിർമ്മാണത്തിനായി പ്രതികരണങ്ങൾ രൂപകൽപ്പന ചെയ്യുന്ന രസതന്ത്രജ്ഞർക്ക് നിർണായകമാണ്
നോൺ-ലീനിയർ ഇഫക്റ്റുകളും അസിമെട്രിക് ഓർഗാനിക് സിന്തസിസിലെ ഓട്ടോകാറ്റലിസിസും കണ്ടെത്തിയതിന് 2026 ലെ രസതന്ത്രത്തിനുള്ള നോബേൽ സമ്മാനം
(ഇടത്) ഹെൻറി കാഗൻ, (വലത്) കെൻസോ സോയി.ചിത്രീകരണ കടപ്പാട്: നിക്കലാസ് എൽമെഹെഡ് നൊബേൽ © സമ്മാന ഔട്ട്റീച്ച്
Published on: 

റോയൽ സ്വീഡിഷ് അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ് 2026-ലെ രസതന്ത്രത്തിനുള്ള നൊബേൽ സമ്മാനം ഫ്രാൻസിലെ യൂണിവേഴ്സിറ്റി പാരിസ്-സുഡിലെ ഹെൻറി ബി. കാഗനും ജപ്പാനിലെ ടോക്കിയോ യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് സയൻസിലെ കെൻസോ സോയിക്കും നൽകാൻ തീരുമാനിച്ചു. "അസമമിത ഓർഗാനിക് സംശ്ലേഷണത്തിലെ (asymmetric organic synthesis) നോൺ-ലീനിയർ ഇഫക്റ്റുകളുടെയും ഓട്ടോകാറ്റാലിസിസിന്റെയും കണ്ടെത്തലിനാണ്" ഈ പുരസ്കാരമെന്ന് വാർത്താക്കുറിപ്പിൽ അറിയിച്ചു.

“ജീവാണുക്കളുടെ രസതന്ത്രത്തെ ശാസ്ത്രജ്ഞർ 'ഹോമോചൈറൽ' (homochiral) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. 'ഒരേ', 'കൈ' എന്നീ അർത്ഥങ്ങൾ വരുന്ന ഗ്രീക്ക് വാക്കുകളിൽ നിന്നാണ് ഈ പദത്തിന്റെ ഉത്ഭവം. നമ്മുടെ കൈകളെപ്പോലെ, എല്ലാ അമിനോ ആസിഡുകളും പ്രതിബിംബങ്ങളായ (mirrored variants) രണ്ട് രൂപങ്ങളിൽ നിലനിൽക്കുന്നു. എന്നാൽ നിങ്ങളുടെ കോശങ്ങളിലെ പ്രോട്ടീനുകളിൽ ഇതിലൊന്ന് മാത്രമേ കാണപ്പെടുന്നുള്ളൂ. രണ്ടാമത്തെ രൂപം പ്രകൃതിയിൽ അപൂർവ്വമായി മാത്രമേ കാണാറുള്ളൂ,” വാർത്താക്കുറിപ്പിൽ വ്യക്തമാക്കുന്നു.

“ഹോമോചൈറാലിറ്റി എങ്ങനെയാണ് രൂപപ്പെടുന്നത് എന്നത് കാലങ്ങളായി രസതന്ത്രജ്ഞരെ അലട്ടിയിരുന്ന ചോദ്യമായിരുന്നു. പ്രതിബിംബ രൂപങ്ങളിലുള്ള രണ്ട് തന്മാത്രകൾ നിർമ്മിക്കാൻ കഴിയുന്ന രാസപ്രവർത്തനങ്ങൾ പരീക്ഷണശാലകളിൽ നടത്തിയപ്പോഴൊക്കെ, രണ്ടുമുറിക്കും തുല്യമായ അളവിലാണ് അവ ലഭിച്ചിരുന്നത്. എന്നാൽ, ഇതിൽ ഏതെങ്കിലും ഒരു പ്രതിബിംബ രൂപം മാത്രം ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കാനാണ് ശാസ്ത്രജ്ഞർ ശ്രമിച്ചിരുന്നത്. കാരണം, ഔഷധങ്ങൾ പോലെ ജീവജാലങ്ങളുമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന തന്മാത്രകൾ വികസിപ്പിക്കുമ്പോൾ, ഒരു രൂപത്തിന് മാത്രമേ ഉദ്ദേശിച്ച ഫലം നൽകാൻ സാധിക്കൂ,” വാർത്താക്കുറിപ്പ് കൂട്ടിച്ചേർത്തു.

ഹോമോചൈറാലിറ്റിയിലേക്ക് നയിക്കുന്ന രാസപ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് വഴിതുറന്ന കണ്ടെത്തലുകളെയാണ് 2026-ലെ രസതന്ത്ര നൊബേൽ സമ്മാനം ആദരിക്കുന്നതെന്ന് റോയൽ സ്വീഡിഷ് അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ് വ്യക്തമാക്കി.

“നൂറ്റാണ്ടിലേറെ പഴക്കമുള്ള ഒരു രാസ രഹസ്യത്തിനാണ് ഹെൻറി കാഗാനും കെൻസോ സോയിയും പരിഹാരം കണ്ടെത്തിയത്: ഹോമോചൈറാലിറ്റി എങ്ങനെയാണ് സ്വയം പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത് എന്നത്. അവർ വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത രാസപ്രവർത്തനങ്ങൾ അത്ഭുതകരമാണ്,” നൊബേൽ കെമിസ്ട്രി കമ്മിറ്റി ചെയർമാൻ ഹെയ്നർ ലിങ്കെ പറഞ്ഞു.

1986-ൽ രാസപ്രവർത്തനങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു പുതിയ വഴി കണ്ടെത്തിക്കൊണ്ടാണ് ഹെൻറി കാഗാൻ ആദ്യത്തെ നിർണായക ചുവടുവെപ്പ് നടത്തിയത്. മുമ്പ് അസാധ്യമെന്ന് കരുതിയിരുന്നതിനേക്കാൾ ഉയർന്ന അളവിൽ, തന്മാത്രകളുടെ ഒരു നിർദ്ദിഷ്ട പ്രതിബിംബ രൂപം മാത്രം നിർമ്മിക്കാൻ ഇത് അദ്ദേഹത്തെ സഹായിച്ചു.

കെൻസോ സോയി അടുത്ത ഘട്ടത്തിലേക്ക് കടന്നു. 1995-ലെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഒരു സുപ്രധാന പ്രസിദ്ധീകരണത്തിൽ, പൂർണ്ണമായും ഹോമോചൈറൽ ആകാൻ ശേഷിയുള്ള ആദ്യത്തെ രാസപ്രവർത്തനം അദ്ദേഹം എങ്ങനെ രൂപകൽപ്പന ചെയ്തു എന്ന് വിവരിച്ചു. 2003-ൽ അദ്ദേഹം ആ ലക്ഷ്യം കൈവരിച്ചു. രണ്ട് പ്രതിബിംബ രൂപങ്ങളിൽ ഒന്നുമാത്രം ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു രാസപ്രവർത്തനം അദ്ദേഹം അവതരിപ്പിച്ചു. ജീവജാലങ്ങളിൽ സംഭവിക്കുന്നതല്ലാതെ, മറ്റാരും മുമ്പ് ഈ നേട്ടം കൈവരിച്ചിട്ടില്ലായിരുന്നു.

“ഹെൻറി കാഗാനും കെൻസോ സോയിക്കും നന്ദി, ഹോമോചൈറാലിറ്റി എങ്ങനെ ഉണ്ടാകുന്നു എന്ന് ഇപ്പോൾ നമുക്കറിയാം. മരുന്നുകൾ നിർമ്മിക്കുന്നതിനായുള്ള രാസപ്രവർത്തനങ്ങൾ ആസൂത്രണം ചെയ്യുന്ന രസതന്ത്രജ്ഞർക്ക് ഇവരുടെ കണ്ടെത്തലുകൾ നിർണ്ണായകമായി മാറി,” വാർത്താക്കുറിപ്പ് അവസാനിപ്പിച്ചു.

(പരിഭാഷ, എഡിറ്റിംഗ്: സുരേന്ദ്രൻ കണ്ണൂർ)

Down To Earth
malayalam.downtoearth.org.in