2026 ജൂൺ 23-ന് ലോകബാങ്ക് പുറത്തുവിട്ട പുതിയ റിപ്പോർട്ട് പ്രകാരം, 2025-ൽ ആഗോളതലത്തിൽ നടന്ന വാതക ജ്വലനത്തിന്റെ (Gas Flaring) 83 ശതമാനത്തിനും - അതായത് അഞ്ചിൽ നാല് ഭാഗത്തിലധികത്തിനും - ഉത്തരവാദികൾ കേവലം ഒമ്പത് രാജ്യങ്ങളാണ്. എന്നാൽ, ലോകത്താകെ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്ന എണ്ണയുടെ 46 ശതമാനം മാത്രമാണ് ഈ രാജ്യങ്ങളുടെ വിഹിതം.
കൊളറാഡോ സ്കൂൾ ഓഫ് മൈൻസിലെ പേയ്ൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടുമായി സഹകരിച്ച് ലോകബാങ്കിന്റെ ‘ഗ്ലോബൽ ഫ്ലെയറിംഗ് ആൻഡ് മീഥെയ്ൻ റിഡക്ഷൻ പാർട്ണർഷിപ്പ്’ ആണ് ഈ റിപ്പോർട്ട് തയാറാക്കിയത്. ആഗോള വാതക ജ്വലനം തുടർച്ചയായ മൂന്നാം വർഷവും വർധിച്ചതായി റിപ്പോർട്ട് ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. 2024-ൽ ഇത് 157 ബില്യൺ ക്യൂബിക് മീറ്റർ (bcm) ആയിരുന്നെങ്കിൽ, 2025-ൽ 167 ബില്യൺ ക്യൂബിക് മീറ്ററായി ഉയർന്നു.
പെട്രോളിയം ഖനന വേളയിൽ എണ്ണയോടൊപ്പം പുറത്തുവരുന്ന പ്രകൃതിവാതകം ശേഖരിച്ച് സംസ്കരിക്കുകയോ, പ്രാദേശികമായി ഉപയോഗിക്കുകയോ, വിൽക്കുകയോ ചെയ്യുന്നതിന് പകരം ഉൽപ്പാദന കേന്ദ്രങ്ങളിൽ വെച്ച് തന്നെ കത്തിച്ചുകളയുന്ന രീതിയാണിത് (Gas flaring). ഈ പ്രവണത വിലയേറിയ ഒരു ഊർജ്ജസ്രോതസ്സ് പാഴാക്കിക്കളയുക മാത്രമല്ല, ഹരിതഗൃഹ വാതകങ്ങളുടെ പുറന്തള്ളൽ വൻതോതിൽ വർധിപ്പിക്കാനും കാരണമാകുന്നു.
‘2026 ഗ്ലോബൽ ഗ്യാസ് ഫ്ലെയറിംഗ് ട്രാക്കർ റിപ്പോർട്ട്’ പ്രകാരം, 2025-ലെ വാതക ജ്വലനം വഴി 429 മില്യൺ ടൺ കാർബൺ ഡയോക്സൈഡിന് തുല്യമായ ഹരിതഗൃഹ വാതകങ്ങൾ അന്തരീക്ഷത്തിലേക്ക് പുറന്തള്ളപ്പെട്ടതായി കണക്കാക്കുന്നു. ഇതിൽ പൂർണ്ണമായി കത്താതെ അവശേഷിച്ച മീഥെയ്നിൽ നിന്നുള്ള 50 മില്യൺ ടണ്ണും ഉൾപ്പെടുന്നു.
വാതക ജьവലനത്തിൽ മുന്നിൽ നിൽക്കുന്ന ഒമ്പത് പ്രമുഖ രാജ്യങ്ങളാണ് റഷ്യ, ഇറാൻ, ഇറാഖ്, വെനസ്വേല, മെക്സിക്കോ, ലിബിയ, അൾജീരിയ, നൈജീരിയ, അമേരിക്ക (യു.എസ്) ആഗോളതലത്തിലെ മൊത്തം വാതക ജ്വലനത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗത്തിനും ഉത്തരവാദികൾ. 2025-ൽ ആഗോളതലത്തിലുണ്ടായ വാതക ജ്വലനത്തിന്റെ വർധനവിൽ 60 ശതമാനത്തിലധികവും കേവലം മൂന്ന് രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നായിരുന്നു - റഷ്യ, മെക്സിക്കോ, ഇറാൻ. ഈ രാജ്യങ്ങൾ മാത്രമായി ഏകദേശം 6 ബില്യൺ ക്യൂബിക് മീറ്റർ (bcm) വാതകമാണ് അധികമായി കത്തിച്ചുതീർത്തത്. ഈ വർഷം മറ്റ് രാജ്യങ്ങൾ ഒന്നിച്ച് വരുത്തിയ മൊത്തം കുറവിന്റെ മൂന്നിരട്ടിയോളമാണിത്. ഇക്കാലയളവിൽ വാതക ജ്വലനത്തിൽ 9 ശതമാനം വർധനവ് രേഖപ്പെടുത്തിയ റഷ്യ തന്നെയാണ് ഇപ്പോഴും ഈ പട്ടികയിൽ ലോകത്ത് ഒന്നാമത്.
2025-ൽ ഇങ്ങനെ കത്തിച്ചുകളഞ്ഞ വാതകത്തിന്റെ അളവ്, ആ വർഷം പേർഷ്യൻ ഉൾക്കടലിലൂടെ കടന്നുപോയ ദ്രവീകൃത പ്രകൃതിവാതകത്തിന്റെ (LNG) അളവിനേക്കാൾ കൂടുതലായിരുന്നു; മാത്രവുമല്ല, ഇത് ആഫ്രിക്കൻ ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ മൊത്തം വാർഷിക വാതക ഉപഭോഗത്തിന് ഏകദേശം തുല്യവുമാണ്.
ഇങ്ങനെ നഷ്ടപ്പെട്ടുപോയ വാതകത്തിന് ഏകദേശം 54 ഡോളർ ബില്യൺ മൂല്യമുണ്ടെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. തുടർച്ചയായ വാതക ജ്വലനം വരുത്തിവെക്കുന്ന സാമ്പത്തിക-പരിസ്ഥിതി നഷ്ടങ്ങളുടെ വ്യാപ്തിയാണ് ഇത് വ്യക്തമാക്കുന്നത്.
റിപ്പോർട്ട് അനുസരിച്ച്, ആഗോളതലത്തിൽ പതിവായുള്ള വാതക ജ്വലനം പൂർണ്ണമായും ഇല്ലാതാക്കാൻ 70 മുതൽ 100 ബില്യൺ യു.എസ് ഡോളർ വരെ പ്രാരംഭ നിക്ഷേപം ആവശ്യമാണ്. ഇത്തരത്തിൽ പുറന്തള്ളപ്പെടുന്ന വാതകം ശേഖരിക്കാനും ഉപയോഗപ്പെടുത്താനും ആവശ്യമായ സാങ്കേതികവിദ്യകൾ നിലവിൽ വിപണിയിൽ ലഭ്യമാണെന്ന് ലോകബാങ്ക് ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. സാങ്കേതികപരമായ പരിമിതികളേക്കാൾ, പൈപ്പ്ലൈൻ ശൃംഖലകളുടെ കുറവ്, പരിമിതമായ വാതക വിപണി, സാമ്പത്തിക സ്രോതസ്സുകളുടെ അഭാവം, ദുർബലമായ നിയമപാലനം എന്നിവയാണ് ഇതിന് പ്രധാന തടസ്സങ്ങൾ.
പതിവായുള്ള വാതക ജ്വലനം കുറയ്ക്കുന്നത് ഈജിപ്ത്, ഇന്ത്യ, ഇറാഖ് തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങൾക്ക് ഭീമമായ തുക ചെലവഴിച്ചുള്ള വാതക ഇറക്കുമതി വെട്ടിക്കുറയ്ക്കാനും, വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദനം മെച്ചപ്പെടുത്താനും, ശുദ്ധമായ പാചക വാതകത്തിന്റെ ലഭ്യത വർധിപ്പിക്കാനും സഹായിക്കുമെന്ന് ലോകബാങ്ക് വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഒരു ബില്യൺ ക്യൂബിക് മീറ്റർ പ്രകൃതിവാതകം ഉപയോഗിച്ച് ഏകദേശം നാല് ബില്യൺ കിലോവാട്ട്-അവർസ് വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കാൻ കഴിയും. ഇത് ഊർജ്ജലഭ്യത കുറഞ്ഞ പ്രദേശങ്ങൾക്ക് വലിയൊരു ആശ്വാസമാകും. ഉൽപ്പാദനക്ഷമത കുറവാണെങ്കിലും വലിയ അളവിൽ വാതകം കത്തിച്ചുകളയുന്ന അംഗോള, റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് കോംഗോ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങൾക്ക് വാതകത്തിന്റെ കാര്യക്ഷമമായ ഉപയോഗത്തിലൂടെ വലിയ നേട്ടമുണ്ടാക്കാൻ സാധിക്കും.
ആഗോളതലത്തിൽ വർധനവുണ്ടായെങ്കിലും, കൃത്യമായ നടപടികളിലൂടെ വാതക ജ്വലനം വലിയ തോതിൽ കുറയ്ക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് ചില രാജ്യങ്ങൾ തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ട്. പെർമിയൻ ബേസിനിൽ ‘മാറ്റർഹോൺ എക്സ്പ്രസ്’ പൈപ്പ്ലൈൻ കമ്മീഷൻ ചെയ്തതിനെ തുടർന്ന്, 2025-ൽ വാതകം കത്തിക്കുന്നത് 7 ശതമാനം കുറയ്ക്കാൻ അമേരിക്കയ്ക്ക് കഴിഞ്ഞു. ശക്തമായ നിയമങ്ങൾ, ഭരണകൂടത്തിന്റെ ദൃഢനിശ്ചയം, ലക്ഷ്യാധിഷ്ഠിതമായ അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനം എന്നിവയിലൂടെ 2012-ന് ശേഷം വാതക ജ്വലനത്തിൽ 87 ശതമാനത്തിന്റെ കുറവാണ് കസാഖിസ്ഥാൻ വരുത്തിയത്.
സുസ്ഥിരമായ നയരൂപീകരണ പിന്തുണയും നിക്ഷേപവുമുണ്ടെങ്കിൽ ഊർജ്ജ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നതിനൊപ്പം തന്നെ വാതക ജ്വലനം ഗണ്യമായി കുറയ്ക്കാനും, പുതിയ സാമ്പത്തിക അവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കാനും, ഹരിതഗൃഹ വാതകങ്ങളുടെ പുറന്തള്ളൽ നിയന്ത്രിക്കാനും സാധിക്കുമെന്നാണ് ഈ ഉദാഹരണങ്ങൾ കാണിക്കുന്നതെന്ന് ലോകബാങ്ക് വിലയിരുത്തുന്നു.
(പരിഭാഷ, എഡിറ്റിംഗ് സുരേന്ദ്രൻ കണ്ണൂർ)